Việt Báo Việt Nam PDA


Tới châu Á, Bush tập trung vào vấn đề an ninh

Thứ hai, 20 Tháng mười 2003, 09:49 GMT+7



Ông Bush tại Thái Lan.

Ông Bush tại Thái Lan.

Trong chuyến công du châu Á 8 ngày, trọng tâm của Tổng thống Mỹ là cuộc chiến chống khủng bố và chống phổ biến vũ khí hạt nhân, chứ không phải là những vấn đề kinh tế truyền thống. Điều này cho thấy hướng đi mới trong quan hệ của Washington với khu vực.

Nó cũng là sự thừa nhận ngầm rằng châu Á đang chứa đựng những mối đe doạ an ninh nghiêm trọng nhất thế giới.

"Tổng thống Mỹ hầu như không mang theo vấn đề kinh tế nào tới khu vực nơi Washington có quan hệ kinh tế sâu rộng", chuyên gia an ninh của Trung tâm Nghiên cứu chiến lược quốc tế (Washington) Kurt Campbell nói. "Giờ đây, về cơ bản, ông Bush luôn tập trung vào an ninh".

Tại hội nghị thượng đỉnh Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC), Tổng thống Mỹ sẽ cố gắng thiết lập mối quan hệ giữa thịnh vượng kinh tế và an ninh. Người đứng đầu Nhà Trắng sẽ thuyết phục các nước tham gia Sáng kiến An ninh Phát triển, trong đó cắt bớt việc buôn bán phụ tùng và nguyên liệu vũ khí, do ông đưa ra tại Warsaw hồi tháng 5 năm ngoái.

"Dưới thời chính quyền Bush, APEC đang biến thành một tổ chức an ninh", Campbell nhận định.

Trọng tâm an ninh ở châu Á không chỉ dừng lại ở khuôn khổ APEC. Cuối tuần qua, trong chặng dừng chân Manila , Tổng thống Bush ca ngợi mối quan hệ an ninh Mỹ - Philippines, nơi lính Mỹ đã tới giúp Tổng thống Gloria Arroyo chống nhóm khủng bố (có quan hệ với Al-Qaeda) Abu Sayyaf. Cuối tuần này, người đứng đầu Nhà Trắng sẽ tới Bali, Indonesia để gặp các nhà lãnh đạo Hồi giáo ôn hoà. Và từ Tokyo tới Bangkok, Tổng thống Mỹ luôn nhấn mạnh tầm quan trọng của thắng lợi ở Iraq với thế giới. Ông cũng thuyết phục cộng đồng quốc tế tham gia hơn nữa tại đất nước vùng Vịnh.

Theo các chuyên gia an ninh quốc tế, người đứng đầu Nhà Trắng đang kiếm điểm với trọng điểm mới ở châu Á. Tuy nhiên, một số nhà phân tích cho rằng chính quyền Bush đang gạt ra bên lề một số nguy cơ phổ biến vũ khí huỷ diệt nghiêm trọng nhất. "Cái cần thiết nhất ở châu Á là những việc mà Tổng thống Mỹ ít có khả năng sẽ làm nhất", Joseph Cirincione, Giám đốc Chương trình Không phổ biến của Quỹ Hoà bình quốc tế Carnegie, nhận xét. Đứng ở vị trí hàng đầu trên danh sách của ông Cirincione là nghiêm túc đàm phán để CHDCND Triều Tiên chấm dứt chương trình hạt nhân. Cirincione còn cho rằng cần phải đảm bảo kho vũ khí hạt nhân của Pakistan, nỗ lực làm giảm căng thẳng New Delhi - Islamabad, và tập trung hơn nữa vào chương trình hạt nhân của Iran. Những nỗ lực như Sáng kiến An ninh Phát triển là "một ý tưởng hay". Tuy nhiên, Cirincione không cho rằng đó là lựa chọn thay thế cho chính sách giải quyết những vấn đề cấp thiết nhất.

Các chuyên gia khác tỏ vẻ lạc quan hơn về đường lối mà chính quyền Bush đang thực thi nhằm tìm ra giải pháp cho những mối lo ngại về nguy cơ phổ biến vũ khí hủy diệt. Họ cho rằng thiết lập một cộng đồng các quốc gia cấm buôn bán phụ tùng và nguyên liệu dùng trong vũ khí bị cấm là một bước đi tiến tới giải quyết những vấn đề an ninh khu vực. Thiết lập một mặt trận quốc tế chống phổ biến thông qua cấm buôn bán vũ khí huỷ diệt cũng là cách để Washington xua tan ý tưởng "hãy để Mỹ đi một mình".

"Đó chính xác là điều (Mỹ) bị cáo buộc là không bao giờ thực hiện ở các khu vực khác", Henry Sokolski, Giám đốc điều hành Trung tâm giáo dục chính sách không phổ biến (Washington), nói. Ông đồng ý với Cirincione ở chỗ Mỹ thiếu những bước đi nhằm chấm dứt chương trình hạt nhân của CHDCND Triều Tiên. Nhận xét về đánh giá lạc quan của Cố vấn an ninh quốc gia Condoleezza Rice về hội đàm 6 bên, Sokolski nói: "Thật sai lầm khi nghĩ rằng chúng ta đang đạt những tiến triển to lớn. Thực ra không phải như vậy".

Các quan chức và giới phân tích nhất trí rằng, một hướng quan trọng để giải quyết vấn đề phổ biến vũ khí huỷ diệt là ý tưởng thắt chặt Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hủy diệt (NPT). Nhiều lỗ hổng hiện nay cho phép một đất nước như Iran tiến tới sở hữu vũ khí hạt nhân, dù họ tuyên bố chương trình chỉ nhằm mục đích lấy năng lượng và không vi phạm hiệp ước. CHDCND Triều Tiên thì có thể vượt qua các hạn chế trong NPT chỉ bằng cách đơn giản là rút khỏi hiệp ước.

Tuy nhiên, trong khi ý tưởng thắt chặt NPT đang được thảo luận, thì một quan chức Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết, các cuộc hội đàm vẫn đang ở giai đoạn ban đầu giữa các quan chức hạng trung và chưa thông báo công khai. Trong khi những thay đổi cơ bản trong NPT sẽ rất khó khăn về mặt chính trị và vì vậy khó có thể trở thành sự thật, cái có thể được chấp nhận là một loạt "ngòi nổ" để nhận diện một đất nước là nguy cơ hạt nhân, và cộng đồng quốc tế sẽ phản ứng.

Tuy nhiên, ngay cả nếu Mỹ muốn APEC mang tính an ninh nhiều hơn, thì diễn đàn này vẫn chưa sẵn sàng giải quyết các vấn đề gai góc, như CHDCND Triều Tiên. "Hầu hết các nước châu Á sẵn sàng tập trung vào những vấn đề an ninh do mối quan tâm đến quan hệ song phương với Mỹ. Tuy nhiên, họ vẫn rất lo ngại rằng Bush tới đây mà không có chương trình nghị sự kinh tế hay thương mại", Campbell nhận định.

Nguyễn Hạnh (theo CSM)



Việt Báo //

E-mail to friend Email bài viết này


Các bài viết khác:

Tiếp theo >>


Tìm Kiếm: 

^ Về đầu trang | Viet Bao RSS | Dự Báo Thời Tiết | Lịch TV | Liên Hệ - Contact - Quảng Cáo


Copyright©2007 Viet Bao Viet Nam Mobile (xHTML Mobile version), thử nghiệm phần mềm pda.vietbao.vn 1.0